Niezwykłe odkrycie franciszkanów. XVII-wieczny kielich wrócił do Kołobrzegu

XVII-wieczny kielich liturgiczny został odnaleziony dośc przypadkowo - podczas porządkowania archiwów i zasobów sztuki sakralnej w parafiach franciszkańskich. Odkrycia dokonał o. Łukasz Waszkielis, franciszkanin oraz historyk sztuki odpowiedzialny za zabytki w Prowincji św. Maksymiliana Kolbego. Obiekt jest sygnowany datą 1688 i wyróżnia się bogatym złoceniem oraz kunsztowną formą.

Z inskrypcji wynika, że fundatorami kielicha byli F. J. Winter – landrat i późniejszy burmistrz Kołobrzegu oraz L. F. von Guldenklein, którego tożsamości nie udało się jeszcze ustalić. Badania potwierdziły, że kielich wraz z pateną trafiły w XIX wieku do kościoła w Korzystnie, gdzie przetrwały także walki o Kołobrzeg w 1945 roku. Po wojnie zabytek w niewyjaśnionych okolicznościach opuścił miasto.

Dzięki życzliwości ojca Bogdana Wrońskiego, proboszcza parafii Świętego Krzyża, oraz współpracy z Muzeum Miasta Kołobrzeg, kielich powróci do zbiorów związanych z lokalnym dziedzictwem. Obiekt zostanie włączony do muzealnej ekspozycji w Pałacu Braunschweigów.

Kościół Świętego Ducha był jednym z czterech średniowiecznych kościołów Kołobrzegu i jedynym, po którym nie zachowały się żadne widoczne pozostałości. Powstał pod koniec XIII wieku jako część kompleksu szpitalnego, który znajdował się przy dzisiejszych ulicach Budowlanej i Mariackiej. Świątynia pełniła funkcję kaplicy przyszpitalnej, podporządkowanej kościołowi Mariackiemu.

Gotycki kościół z charakterystyczną wieżą wielokrotnie niszczyły pożary – przetrwał katastrofalny pożar miasta w 1630 roku, jednak w 1646 został ponownie zniszczony po uderzeniu pioruna. Odbudowany i rozbudowany, przez stulecia pełnił ważną rolę duszpasterską w okolicznych miejscowościach.

W XIX wieku konstrukcja popadła w zły stan techniczny, co ostatecznie doprowadziło do rozbiórki świątyni w 1862 roku. Jej funkcję przejęła parafia w Korzystnie, a wyposażenie, w tym średniowieczne i nowożytne zabytki złotnicze, trafiło do nowego kościoła.

Po kościele Świętego Ducha nie pozostała dziś żadna materialna pamiątka w przestrzeni miasta. Znaczenie tego miejsca przypominają jedynie nieliczne ocalałe obiekty — jednym z nich jest właśnie odzyskany kielich z 1688 roku, który po latach powraca do kołobrzeskiej historii.

djęcia: Radosław Horanin/Muzeum Oręża Polskiego